Cinayətin “estetik” tələsi - FOTO
Müasir dövrdə sosial media platformaları informasiya mübadiləsi vasitəsi olmaqla yanaşı, həm də kütləvi psixologiyanın manipulyasiya edildiyi nəhəng bir “səhnə” rolunu oynayır. Bir vaxtlar cəmiyyətin kənarında qalan və qınaq obyektinə çevrilən cinayətkar obrazı bu gün alqoritmlərin köməyi ilə gənclər üçün heyranlıq simvoluna çevrilir. Bu sadəcə, texnoloji trend yox, mənəvi dəyərlərin ciddi eroziyasıdır.
Seriallar və filmlər vasitəsilə formalaşdırılan “alicənab cinayətkar” obrazı sosial şəbəkələrdə öz pik həddinə çatıb. Bahalı maşınlar və ağır musiqi sədaları altında paylaşılan videolar cinayətkarlığı bir azadlıq forması kimi qələmə verir. Burada ən böyük təhlükə cinayətin ağrılı nəticələrinin gizlədilməsi, yalnız parıltılı vitrinin nümayiş olunmasıdır. Gənclər qurbanların fəryadını yox, cinayətkarın saxta ehtişamını görür və bu qaranlıq dünyanı ideal obraz kimi qəbul etməyə başlayırlar.
Bu tendensiya cəmiyyətdəki fundamental prinsipləri də alt-üst edir. Zəhmətlə qazanmaq anlayışı yerini “güclü olub ələ keçirmək” instinktinə buraxır. Virtual mühitdə qanunlara tabe olmaq qorxaqlıq, zorakılıq isə cəsarət kimi təqdim olunur. Sosial media platformaları isə baxış sayı naminə bu cür zərərli kontentləri trendə çıxararaq cinayət psixologiyasının normallaşdırılmasına xidmət edir.
Unutmamalıyıq ki, ekran qarşısında qüsursuz görünən o həyatların parlaq görüntülərinin arxasında çox zaman məhv edilmiş talelər, göz yaşları, dağıdılmış ailələr və cəmiyyət nizamını sarsıdan acı həqiqətlər dayanır. Sosial şəbəkələrdə, filmlərdə və müxtəlif platformalarda təqdim olunan bu saxta “uğur hekayələri” bəzən qanunsuzluğu adi, hətta heyranlıq doğuran bir hal kimi göstərir. Halbuki hər qanunsuz qazancın, hər yanlış yolun arxasında bir insan faciəsi, bir ailənin ümidsizliyi və cəmiyyət üçün təhlükəli nəticələr gizlənir.
Biz sadəcə, bir paylaşımı izləyərkən və ya bəyənmə düyməsinə basarkən bunun təsirsiz bir hərəkət olduğunu düşünə bilərik. Amma əslində, fərqinə varmadan qanunsuzluğun təbliğinə, yanlış dəyərlərin yayılmasına və xüsusilə gənc nəslin düşüncə tərzinə mənfi təsir göstərən bir axının parçasına çevrilirik. Bu cür görüntülərin normallaşdırılması cəmiyyətdə zəhmətlə qazanılan uğurun dəyərini azaldır, asan və yanlış yolları cazibədar göstərir.
Həqiqi qəhrəmanlıq isə heç vaxt qanunları tapdalamaq, başqalarının haqqını pozmaq və ya saxta şöhrət qazanmaq olmayıb. Əsl qəhrəmanlıq dürüstlüyü seçmək, qanunları qorumaq, cəmiyyətin rifahına xidmət etmək və gələcək nəsillər üçün daha ədalətli, sağlam bir mühit formalaşdırmaqdır. Ekranların yaratdığı süni parıltı və saxta təmtəraq həqiqəti görməyimizə mane olmamalıdır. Çünki real həyat filtrsizdir və onun ən böyük dəyəri dürüstlük, vicdan və məsuliyyət hissidir. Məhz bu dəyərlər üzərində qurulan gələcək cəmiyyətimizi daha güclü və təhlükəsiz edə bilər.
Elnurə CƏFƏROVA
“Şərq qapısı” qəzetinin əməkdaşı
