Süni intellekt iqtisadiyyatı iki istiqamətə bölür

“İki aktual hesabat süni intellektin iqtisadi balansı köklü şəkildə dəyişdirdiyini göstərir”.
Xpress.az xəbər verir ki, bunu Antalya Belek Üniversitesi-nin Bilişim Güvenliği Teknologiyası ixtisası üzrə müəllimi Hüsnü Berat Yıldırım bildirib.

Onun sözlərinə görə, texnologiyaya sürətlə uyğunlaşan qurumlar inkişaf etdiyi halda, transformasiyanı vaxtında həyata keçirə bilməyən müəssisələr rəqabət qabiliyyətini itirir və gəlir bərabərsizliyi dərinləşir.
Süni intellekt artıq strateji iqtisadi gücdür
Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, süni intellekt sadəcə texnoloji investisiya deyil, iqtisadi strukturu dəyişdirən strateji amilə çevrilib. Yayımlanan iki ayrı hesabat bu transformasiyanın həm qaliblər, həm də uduzanlar yaratdığını göstərir.
Süni intellekt məhsuldarlığı artırır, xərcləri azaldır
Hüsnü Berat Yıldırım bildirib ki, süni intellekt xərcləri azaldan və məhsuldarlığı ciddi şəkildə artıran mühüm rıçaq rolunu oynayır. Eyni insan resursu ilə daha yüksək nəticə əldə etmək imkanı xüsusilə iri şirkətlərin texnologiyaya investisiya marağını gücləndirir.
Əməliyyat proseslərində sürət və dəqiqliyin artması planlama, analiz və qərarvermə mexanizmlərində əhəmiyyətli üstünlüklər yaradır. Bu isə texnologiyaya tez uyğunlaşan şirkətlərə ciddi rəqabət üstünlüyü qazandırır.
“K-şəkilli iqtisadiyyat” xəbərdarlığı
Ekspert mövcud vəziyyəti “K-şəkilli iqtisadiyyat” modeli ilə izah edir. Bu yanaşmaya görə, iqtisadiyyat iki fərqli istiqamətdə inkişaf edir.
Texnologiyaya uyğunlaşan və yüksək bacarıqlara malik qruplar yüksəlişə keçdiyi halda, ənənəvi üsullara bağlı qalan və dəyişikliklərə adaptasiya ola bilməyən təbəqələr geriləmə yaşayır. Süni intellekt bərabərsizliyin birbaşa səbəbi olmasa da, mövcud fərqləri sürətləndirən güclü amil kimi çıxış edir.
Xüsusilə analitik düşüncə və qabaqcıl texniki bacarıq tələb edən vəzifələr daha da dəyər qazanır, rutin və təkrarlanan ofis işləri isə avtomatlaşdırma təzyiqi ilə üzləşir. Bu tendensiya orta gəlirli təbəqənin daralması riskini artırır.
Böyük şirkətlər üçün miqyas üstünlüyü
Hesabatlardan birinə əsasən, iri şirkətlər süni intellekt vasitəsilə ciddi miqyas üstünlüyü əldə edirlər. Anbar idarəetməsi, qiymət optimallaşdırılması və logistika planlaması kimi sahələrdə tətbiq olunan sistemlər xərcləri azaldır və məhsuldarlığı artırır.
Qlobal şirkətlər daha ağıllı təchizat zəncirləri və çevik əməliyyat modelləri ilə gəlirliliyini yüksəldərkən, kiçik və orta sahibkarlıq subyektləri eyni sürətlə transformasiya həyata keçirməkdə çətinlik çəkirlər. Yetərsiz infrastruktur və məhdud büdcə onların rəqabətdə geri qalmasına səbəb olur.
Bəzi iqtisadçılar isə bu prosesi qalıcı qırılma deyil, müvəqqəti adaptasiya mərhələsi kimi qiymətləndirirlər. Tarixi nümunələrdə olduğu kimi, zamanla yeni iş sahələrinin yaranacağı və iqtisadi tarazlığın yenidən formalaşacağı ehtimal edilir.
Mütəxəssislərin fikrincə, həlledici amil süni intellektin mövcudluğu deyil, qurumların bu texnologiyanı hansı sürət və strateji baxışla tətbiq etməsidir.