Tehran: “İranın nüvə məsələsi artıq bağlanmış mövzudur”
XPress.az xəbər verir ki, İran Xarici İşlər Nazirliyi bu gün verdiyi açıqlamada bildirib ki, 2015-ci ildə imzalanmış nüvə sazişində və BMT Təhlükəsizlik Şurasının 2231 saylı qətnaməsində nəzərdə tutulan 10 illik müddət rəsmi olaraq başa çatıb. Tehran hesab edir ki, bununla da İranın nüvə proqramı məsələsi beynəlxalq gündəmdən çıxarılmalı və ölkə artıq digər nüvəsiz dövlətlərlə eyni statusda qiymətləndirilməlidir.
Nazirlik bəyan edib ki, bu müddətin bitməsi ilə İranın nüvə fəaliyyətlərinə dair bütün məhdudiyyətlər, nəzarət mexanizmləri və prosedurlar hüquqi qüvvəsini itirib. Rəsmi açıqlamada deyilir:
“İranın nüvə məsələsi artıq Təhlükəsizlik Şurasının müzakirə predmeti deyil. İranın barışçıl nüvə proqramına qarşı məhdudiyyətlərin davam etməsi üçün heç bir hüquqi əsas qalmayıb.”
Tehran: “Biz öhdəliklərimizi yerinə yetirdik, amma Qərb yox”
İran tərəfi vurğulayıb ki, ölkənin öhdəlikləri pozduğuna dair bu illər ərzində nə BMT, nə də Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyi tərəfindən heç bir mənfi hesabat təqdim edilməyib. Əksinə, rəsmi Tehran hesab edir ki, bütün addımlar şəffaf şəkildə atılıb, lakin ABŞ və Avropa ölkələri sazişin əsas şərtlərinə əməl etməyib.
“İran razılaşmaya sadiq qaldı, lakin ABŞ 2018-ci ildə birtərəfli qaydada anlaşmadan çıxdı. Avropa isə sadəcə izləmək və bəhanə gətirməklə kifayətləndi. Bu, çoxtərəfli diplomatiya üçün ciddi zərbə oldu,” – deyə İran Xarici İşlər Nazirliyi bəyan edib.
Avropanın “qanunsuz” addımlarına etiraz
Tehran xüsusilə İngiltərə, Fransa və Almaniyanın ABŞ-ın təzyiqi ilə hərəkət etməsini tənqid edib. İran XİN bu üçlüyün bitmiş qətnamələri yenidən gündəmə gətirməsini və BMT mexanizmlərini manipulyasiya etməsini “qanunsuz və legitimlikdən uzaq” adlandırıb.
“Bu dövlətlər öz maraqları naminə beynəlxalq hüququ kobud şəkildə pozurlar. BMT Katibliyinin bu cür təşəbbüsləri tanımaq və ya təsdiqləmək səlahiyyəti yoxdur – bu, yalnız Təhlükəsizlik Şurasının mandatına aiddir,” – deyə bəyanatda qeyd olunub.
BMT-yə müraciət və çağırış
İran BMT Baş katibi Antonio Quterreşə müraciət edərək, təşkilatın rəsmi resurslarında “yanlış və çaşdırıcı məlumatların” düzəldilməsini tələb edib. Rəsmi Tehran digər ölkələri də “İrana qarşı ləğv edilmiş sanksiyaların bərpası” barədə yayılan iddialara inanmaqdan çəkinməyə çağırıb.
“2231 saylı qətnamə artıq qüvvədən düşüb və onun müddətinin uzadılması barədə heç bir qərar yoxdur. Bütün dövlətlər bu reallığı qəbul etməli və hüquqi baxımdan həmin qətnaməni bitmiş hesab etməlidir,” – deyə açıqlamada bildirilir.
Vaşinqton və Təl-Əvivə xəbərdarlıq
Tehran, həmçinin son aylarda İsrail və ABŞ tərəfindən İranın nüvə obyektlərinə yönəlmiş hücum cəhdlərini sərt şəkildə pisləyib. Nazirliyin bəyanatında bu addımlar “diplomasiyanın ruhuna xəyanət” kimi dəyərləndirilib.
“İranın nüvə proqramı dinc məqsədlərə xidmət edir. İsrail rejimi və ABŞ tərəfindən həyata keçirilən hücumlar beynəlxalq hüququn açıq şəkildə pozulmasıdır. Diplomatik proseslərin davam etdiyi bir vaxtda bu təxribatlar danışıqların ruhuna ziddir,” – deyə açıqlamada qeyd olunub.
