Yaşlılar bunları YEMƏMƏLİDİR
Qidalanma tərzi yaş irəlilədikcə dəyişir. Xüsusilə qəlyanaltılarla bağlı xəbərdarlıq edən mütəxəssislər bunun yalnız miqdarla deyil, sağlamlıq baxımından da önəm qazandığını bildirir. Və yaşlıların bəzi quru yemiş növlərindən uzaq durmalı olduğunu vurğulayır. Budur yaşlıların yeməməsi lazım olan 6 quru yemiş.
Quru yemişlər sağlam yağlar, lif, vitamin və minerallarla zəngin olmaları ilə tanınır. Əslində yaxşı qəlyanaltı hesab edilsələr də, mütəxəssislər bəzi quru yemiş növlərinin yaşlılar üçün sağlamlıq riski yaratdığını açıqlayıb.
Yaş artdıqca həzm sistemi, orqan funksiyaları və dərman qarşılıqlı təsirləri də dəyişir. Buna görə müəyyən yaşdan sonra insanların quru yemiş istehlakında daha diqqətli olması lazımdır. Budur yaşlıların uzaq durması və ya məhdud şəkildə istehlak etməsi tövsiyə olunan altı quru yemiş və səbəbləri…
Acı badam çiy halda istehlak edildikdə amigdalin adlı bir maddə buraxır. Bu maddə bədəndə siyanürə çevrilə bilir.
Siyanür güclü toksin olduğuna görə ürəkbulanma, nəfəs darlığı kimi ciddi problemlərə yol aça bilər.
Yaş artdıqca qaraciyər və böyrək funksiyalarının zəifləməsi səbəbilə zəhərlənmə riski də artır.
Bu səbəbdən mütəxəssislər çiy acı badam əvəzinə işlənmiş şirin badamın daha təhlükəsiz olduğunu bildirir.
Hər kəsin tez-tez yediyi quru yemiş növlərindən biri olan yer fıstığı yaşlılar üçün o qədər də zərərsiz deyil.
Nəmli şəraitdə saxlananda aflatoksin adlı toksinlərlə çirklənə bilər. Aflatoksinlərin qaraciyərə zərər verdiyi və xərçəng riskini artırdığı bilinir.
Yer fıstığındakı yüksək omega-6 yağ turşuları çox qəbul edildikdə iltihabı artırır. Bu, artrit kimi problemləri olan yaşlılar üçün əlavə çətinlik yarada bilər.
Bundan əlavə, duzlu yer fıstığı təzyiqi yüksəldərək ürək sağlamlığını mənfi təsir edir.
Makadamiya fındığı sağlam yağlar ehtiva etsə də, çox yüksək kalorili olduğu üçün həddindən artıq yemək asandır.
Metabolizması yavaşlayan və fiziki aktivliyi azalan yaşlılarda sürətli çəki artımına səbəb ola bilər. Bu isə xolesterolu yüksəldir və ürək sağlamlığını təhdid edir.
Üstəlik, makadamiya fındığı adətən duzlu və ya şəkərli örtüklərlə satıldığı üçün risk daha da artır.
Yüksək qida dəyərinə malik olsa da, çam fıstığı tez xarab olan quruluşu səbəbilə oksidləşməyə məruz qalır və zərərli maddələr əmələ gətirir.
Bu isə iltihabı artırır və ürək-damar sisteminə əlavə stress yaradır.
Bəzi insanlarda rast gəlinən və günlərlə davam edən “metal dadı” (çam ağzı) isə iştahı azaldaraq qidalanma çatışmazlığına səbəb ola bilər.
Çam fıstığının bəzi dərmanlarla qarşılıqlı təsirə girməsi də yaşlılar üçün əlavə risk yaradır.
Mütəxəssislər bildirir ki, duz, şəkər, şokolad və ya balla örtülmüş quru yemişlər təbii və sağlam qəlyanaltını natəmiz və təhlükəli hala salır.
Yüksək natrium təzyiqi artırır, şəkər isə xüsusilə diabet xəstələrində qan şəkərinin kəskin dəyişməsinə səbəb olur.
Süni aromalar və konservantlar isə həssas həzm sistemini qıcıqlandıra bilər.
Bu səbəbdən mütəxəssislər yaşlılara çiy və ya azca qovrulmuş, qatqısız quru yemişləri seçməyi tövsiyə edir.
