Lahıc şəbəkə sənəti tarixindən - Hacı Ağa Sultanovun yaşayış evi
Lahıc şəbəkə sənətinin tarixi XVIII – XIX əsrlərə gedib çıxır. Bu dövrdə qəsəbənin memarlığında taxtadan bəzəklər, pəncərə və qapı üstü dekorativ elementlərdən geniş istifadə olunub . Yerli ustalar xüsusi ilə oyma və dülgərliklə məşğul olan sənətkarlar – zamanla şəbəkə texnikasını mənimsəmiş və onu Lahıc memarlığının ayrılmaz hissəsinə çevirmişlər.
Lahıc şəbəkə sənətinin gözəl nümunəsi, Hacı Ağa Sultanovun yaşayış evində bu sənətin Lahıc ustaları tərəfindən böyük məharətlə yaradılıb və tədbiq olunması aydın şəkildə görsənir.
Bu ev həm memarlıq xüsusiyyətlərinə görə, həmdə daxili bədii tərtibatına görə seçilən abidələrdəndir. Evdə şəbəkə sistemi binanın həm funksional, həm də estetik tərkib hissəsini təşkil edir. Evin həyət tərəfi tam və çöl hissəsindəki pəncərələri Lahıc şəbəkə üsuluna xas hazırlanmış və tədbiq edilmişdir. Naxışlarda həndəsi motivlərə üstünlük verilmişdir.
Hacı Ağa Sultanovun evindəki şəbəkə elementlərinin ustaları Lahıcın yerli ağacoyma və şəbəkə ustaları nəslinə mənsub olmuşdur. Bu şəcərədən XIX əsrdə yaşamış şəbəkə ustası Qulam Sultanovu göstərmək olar. Hacı Ağa Sultanovun evi həmin dövrün elitasının yaşayış memarlığı üçün nümunə hesab etmək olar.
Ağaməşədi ƏLİYEV
“Lahıc” Dövlət Tarix-Mədəniyyət Qoruğunun elmi işçisi