Ekspert əmanətçilərə faiz itkisi riskləri barədə XƏBƏRDARLIQ ETDİ

Bank əmanətləri Rusiyada vəsaitləri qorumağın və artırmağın ən populyar üsullarından biri olaraq qalır. 2025-ci ilin sonuna qədər əmanət bazarının ümumi həcmi təxminən 66 trilyon rubl təşkil edib. İl ərzində bazar təxminən 15 faiz artım göstərib ki, bu da iqtisadi qeyri-sabitlik fonunda mühüm göstərici hesab olunur.

Artımın əsas hissəsi rubl əmanətlərinin payına düşüb. Belə ki, rubl depozitləri 16,5 faiz artaraq 62,5 trilyon rubla çatıb.

Xpress.az xəbər verir ki, bunu iqtisadçı German Tkaçenko bildirib ki, hətta ən etibarlı maliyyə alətləri belə daimi nəzarət tələb edir.

Onun sözlərinə görə, əmanət “qoyub unudulan” məhsul deyil. Müqaviləyə vaxtında diqqət yetirilməməsi xoşagəlməz nəticələrə gətirib çıxara bilər. Ən çox rast gəlinən problemlərdən biri depozitin avtomatik olaraq yeni, lakin daha az sərfəli şərtlərlə uzadılmasıdır. Bu zaman faiz dərəcəsi əmanətçinin gözlədiyindən xeyli aşağı ola bilər.

Ekspertin diqqət çəkdiyi digər mühüm məqam vəsaitlərin çıxarılması ilə bağlıdır. Depozitin müddəti rəsmi olaraq başa çatsa belə, bütün məbləği dərhal əldə etmək hər zaman mümkün olmur.

Bəzi banklar böyük məbləğlərin əvvəlcədən sifariş edilməsini tələb edir və gözləmə müddəti bir neçə gün çəkə bilər. Bu səbəbdən, eyni gündə nağd pul əldə etməyə ümid etmək maliyyə planlarının pozulmasına səbəb ola bilər.

Tkaçenko bankın maliyyə vəziyyəti ilə bağlı risklərə də diqqət çəkib. Əgər əmanət uzun müddət nəzarətsiz qalarsa və kredit təşkilatı çətinliklərlə üzləşərsə, müflisləşmə halında vəsaitin bir hissəsinin itirilməsi riski yaranır.

Dövlət tərəfindən əmanətlərin geri qaytarılması təmin edilsə də, bu zəmanət yalnız 1,4 milyon rubla qədər olan məbləğlərə şamil olunur. Bu həddi aşan vəsaitlər risk altında qala bilər.

Mütəxəssis vəsaitləri çıxarmazdan əvvəl depozit müqaviləsinin şərtlərini diqqətlə öyrənməyi tövsiyə edir. Depozit müddətinin bitməsi hər zaman faiz itkisi olmadan dərhal pul çıxarmaq imkanı demək deyil. Bəzi hallarda tələsik qərarlar hesablanmış faizlərin itirilməsinə səbəb ola bilər.

Əgər əmanət müddətlidirsə, o yalnız müqavilədə göstərilən tarixdə, gəlir itkisi olmadan bağlana bilər. Erkən ləğv isə adətən faizlərin minimum dərəcə ilə yenidən hesablanması və ya tamamilə itirilməsi ilə nəticələnir. Bəzi banklar qismən vəsait çıxarılmasına icazə versə də, bu imkan yalnız konkret məhsulun şərtlərindən asılıdır.