Mənziliniz xəbəriniz olmadan satıla bilər: Ekspertlər xəbərdarlıq edir
Mənziliniz gözünüzün qarşısında satıla bilər. Daşınmaz əmlak sahəsində fırıldaqçılıq yeni və daha mürəkkəb formalar almaqdadır. Cinayətkarlar qanunvericilikdəki boşluqlardan və insanların diqqətsizliyindən istifadə edərək başqalarına məxsus əmlakla qanunsuz əməliyyatlar aparırlar. Vəkil Yuliya Kryuçkova Gazeta.ruya müsahibəsində yeni fırıldaqçılıq sxemləri və onlardan qorunma yolları barədə danışıb.
Ən çox rast gəlinən sxem: sənədlərin saxtalaşdırılması
Son dövrlərdə ən geniş yayılmış üsullardan biri sənədlərin saxtalaşdırılmasıdır. Fırıldaqçılar şəxsi məlumatlara çıxış əldə edir, saxta pasport və ya etibarnamə hazırlayır, daha sonra bu sənədləri Rosreestrə təqdim edirlər.
Ekspertin sözlərinə görə, saxta sənədlər vasitəsilə sadələşdirilmiş qeydiyyat proseduru ilə alqı-satqı və ya hədiyyə müqavilələri rəsmiləşdirilə bilər. Xüsusilə sənədlərin uzaqdan — Çoxfunksiyalı Mərkəzlər (MFC) və ya elektron formada təqdim edilməsi zamanı şəxsiyyətin birbaşa yoxlanılmaması riski artırır.
Yeni sxem: “texniki sahiblər”
Açıq saxtakarlıqla yanaşı, fırıldaqçılar “texniki sahiblər” adlanan şəxslərdən də istifadə etməyə başlayıblar. Bu sxemdə mənzil faktiki sahibi olmayan, heç bir real qərar qəbul etməyən bir şəxsin adına rəsmiləşdirilir.
Belə “texniki sahiblər” cinayətkarların izlərini gizlətməsinə kömək edir. Əməliyyatlar üçüncü şəxs vasitəsilə aparıldığından, hüquq-mühafizə orqanları üçün fırıldaqçılığın əsl təşkilatçılarını müəyyənləşdirmək xeyli çətinləşir.
Mənzil artıq yenidən qeydiyyata alınıbsa nə etməli?
Yuliya Kryuçkova qanunsuz yenidən qeydiyyat faktı aşkar edənlər üçün konkret hərəkət planı tövsiyə edir. İlk və ən vacib addım dərhal hüquq-mühafizə orqanlarına müraciət etməkdir.
Eyni zamanda, əməliyyatın etibarsız sayılması tələbi ilə məhkəməyə iddia ərizəsi verilməlidir. Belə hallarda vaxt həlledici rol oynayır, buna görə də polisə və məhkəməyə müraciət təxirə salınmamalıdır.
Qarşısının alınması: əmlakınızı necə qorumaq olar?
Ekspertin fikrincə, ən effektiv müdafiə üsulu daimi nəzarət və sadə profilaktik tədbirlərdir. Ən etibarlı yollardan biri Daşınmaz Əmlakın Vahid Dövlət Reyestrindən (DƏDR) çıxarışları mütəmadi olaraq yoxlamaqdır.
Bu çıxarışı Rosreestrin rəsmi saytından onlayn şəkildə və ya istənilən Çoxfunksiyalı Mərkəzə şəxsən müraciət etməklə əldə etmək mümkündür. Bu, əmlakın hüquqi statusunda baş verən hər hansı dəyişiklikləri — mülkiyyətçinin dəyişməsi, yüklülüklərin yaranması və s. — vaxtında aşkar etməyə imkan verir.
Digər vacib qayda isə mülkiyyətə dair sənədləri zəruri olmadıqca heç kimə təqdim etməməkdir. Pasport, mülkiyyət sənədi və ya reyestr çıxarışının üçüncü şəxslərin əlinə keçməsi fırıldaqçılıq riskini xeyli artırır.
Əlavə təhlükəsizlik tədbirləri
Əlavə qorunma məqsədilə vəkil Rosreestrdə mülkiyyətçinin şəxsi iştirakı olmadan daşınmaz əmlak əməliyyatlarının qeydiyyatına qadağa qoyulmasını tövsiyə edir. Bu addım etibarnamə və ya saxta sənədlərlə hərəkət edən fırıldaqçılar üçün ciddi maneə yaradır.
Bundan başqa, Rosreestrin bildiriş xidmətinə qoşulmaq da faydalıdır. Bu xidmət əmlakla bağlı hər hansı hərəkət — qeydiyyat üçün sənədlərin təqdim edilməsi, reyestrdə dəyişikliklər və digər hüquqi əhəmiyyətli hadisələr barədə sahibinə avtomatik məlumat göndərir.
