Uşağınıza zarafatla belə deməyin: Ruhuna zərər verən 10 cümlə
Valideyn olmaq səbir və diqqət tələb edən uzun bir yoldur. Lakin bəzən fərqinə varmadan, hətta zarafatla dediyimiz cümlələr uşağın psixologiyasında dərin izlər qoya bilər. Uşağın şəxsiyyətinin formalaşdığı dövrdə valideynin hər sözü onun daxili səsinə çevrilir. Elmi araşdırmalar sübut edir ki, bəzi ifadələr uşaqlarda özgüvən əskikliyi və daimi qayğı yaradır.
Milli.Az mütəxəssislərin uşaqlarla ünsiyyətdə "qara siyahı"ya saldığı o ifadələr və onların fəsadlarını təqdim edir:
"Sənə nə olub?" (Şəxsiyyətə hücum)
Bu sual uşaqda "Məndə bir problem var" düşüncəsini yaradır. O, öz hisslərini ifadə etməkdən qorxmağa başlayır və özünə olan inamını itirir.
"Məni çox üzürsən" (Duyğusal yük)
Öz emosional vəziyyətinizə görə uşağı məsuliyyətli tutmaq ona ağır günahkarlıq hissi yükləyir. Uşaq sizin xoşbəxtliyinizin qoruyucusu roluna girməməlidir.
"Körpə kimi davranma"
Uşaqlar qorxduqda və ya yorulduqda köhnə davranışlarına qayıda bilərlər. Onları zorla "böyük kimi" davranmağa sövq etmək, hiss etdikləri duyğunu inkar etmək deməkdir.
"Çox yaxşıdır, amma..."
Hər hansı bir nailiyyəti "amma" ilə tənqid etmək, bütün pozitivliyi məhv edir. Qoyun uşaq o an qələbəsinin dadını çıxarsın. Təkliflərinizi başqa vaxta saxlayın.
"Bunu almağa gücümüz çatmaz"
Ailənin maliyyə detalları uşaqda dərin qayğı və qeyri-müəyyənlik yaradır. Bunun əvəzinə "Büdcəmizi başqa vacib işlər üçün planlamışıq" demək daha doğrudur.
"Gedirəm, səni burada qoyacağam"
Bu təhdid uşaqda tərk edilmə qorxusunu tətikləyir. O, sizə daha çox yapışmağa başlayır, çünki özünü güvəndə hiss etmir.
"Sən ən özəlisən"
Uşağa digərlərindən "daha üstün" olduğunu demək narsisistik meylləri artıra bilər. Ona dəyərli olduğunu hiss etdirin, lakin başqalarından üstün olduğunu yox.
"Heç nəyin yoxdur, keçdi"
Əgər uşaq ağlayırsa, deməli, nəsə hiss edir. Bu cümlə onun fiziki və ya emosional ağrısını görməzdən gəlməkdir. Əvvəlcə onun acısını qəbul edin, sonra sakitləşdirin.
"Atan/Anan kimi davranma"
Bu, uşağı iki valideyn arasında seçim etməyə məcbur edən manipulyasiyadır. Uşaq özünü iki atəş arasında qalmış və huzursuz hiss edir.
"Mükəmməl ola bilərsən"
Mükəmməllik əlçatmaz bir hədəfdir. Uşaq buna çata bilmədikdə özünü uğursuz hiss edir. Nəticəni deyil, göstərilən səyi tərifləyin.
