Dövlət proqramı məzunları, yoxsa təcrübəli əməkdaşlar? - FOTO
Dövlətin insan kapitalına investisiya qoyması, beynəlxalq təcrübəyə malik mütəxəssislərin ölkəyə qayıdaraq dövlət idarəçiliyində çalışması strateji baxımdan mühüm addımdır. Bu yanaşma yeni biliklərin, müasir idarəetmə metodlarının və qlobal təcrübənin dövlət sisteminə inteqrasiyasına xidmət edir.
Lakin hər bir düzgün ideyanın uğuru onun tətbiq mexanizmindən asılıdır.
Uzun illər eyni qurumda çalışan, peşəkarlığı və yüksək nəticələri ilə seçilən əməkdaşlar bəzən hesab edirlər ki, onların topladığı təcrübə və təşkilata verdiyi töhfə lazımi səviyyədə qiymətləndirilmir. Nəticədə, yeni təyinatlar bəzi kollektivlərdə motivasiya, ədalət hissi və karyera perspektivləri ilə bağlı suallar yarada bilir.
Müxtəlif dövlət qurumlarında çalışan əməkdaşlarla söhbətlər göstərir ki, əsas narahatlıq xaricdə təhsil almış şəxslərin rəhbər vəzifəyə gəlməsi deyil. Əsas məsələ təyinatların hansı meyarlarla həyata keçirilməsi və daxili kadr potensialının necə qiymətləndirilməsidir.
İdarəetmə nəzəriyyəsi də göstərir ki, təşkilatlarda motivasiyanı formalaşdıran əsas amillərdən biri əməkdaşların ədalətli qiymətləndirməyə inanmasıdır. Əgər uzun illər uğurla çalışan əməkdaşlar inkişaf imkanlarının məhdud olduğunu düşünərlərsə, bu, onların işə bağlılığına, təşəbbüskarlığına və məhsuldarlığına mənfi təsir göstərə bilər.
Digər tərəfdən, yalnız iş stajı da rəhbər vəzifə üçün kifayət etmir. Müasir dövlət idarəçiliyi strateji düşünmə, dəyişikliklərin idarə olunması, innovativ yanaşma, rəqəmsal bacarıqlar və beynəlxalq təcrübə kimi yeni kompetensiyalar tələb edir. Bu baxımdan dövlət proqramı məzunlarının sistemə cəlb olunması təbii və zəruri prosesdir.
Ən uğurlu model bu iki yanaşmanın rəqabəti deyil, sintezidir. Xaricdə təhsil almış mütəxəssislər yeni baxış və müasir idarəetmə mədəniyyətini, uzun illər dövlət qulluğunda çalışmış əməkdaşlar isə institusional yaddaşı, yerli qanunvericiliyi və praktik təcrübəni təmsil edirlər. Bu iki üstünlük bir-birini tamamladıqda həm kollektivin motivasiyası qorunur, həm də dövlət idarəçiliyinin keyfiyyəti yüksəlir.
Nəticə etibarilə, dövlət proqramı məzunlarının rəhbər vəzifələrə təyin olunması nə mütləq üstünlük, nə də problem kimi qiymətləndirilməlidir. Əsas məsələ insan resurslarının idarə olunmasında balansın qorunmasıdır.
Çünki güclü dövlət idarəçiliyi yalnız yeni biliklər üzərində deyil, həm də illərlə formalaşmış təcrübə, institusional yaddaş və peşəkarlıq üzərində qurulur.
Dövlət üçün ən böyük qazanc diplomların rəqabəti deyil, bilik, bacarıq və təcrübənin eyni məqsəd naminə birləşdirilməsidir. Məhz belə yanaşma həm əməkdaşların motivasiyasını qoruyur, həm də dövlət idarəçiliyinin dayanıqlı inkişafını təmin edir.
Surət MEHDİYEV
