Telefonlarımızı 100% enerji ilə doldurmalıyıqmı?
Çoxumuz telefonlarımızın şarj vərdişlərini elə də sorgulamırıq. Bəzilərimiz batareyanın tamamilə boşalmasını gözləyir, bəzilərimiz isə hər gecə telefonu şarja qoyur. Lakin mütəxəssislər bildirirlər ki, telefonu necə şarj etməyimiz batareyanın ömrünə birbaşa təsir göstərə bilər.
Telefonu 100% şarj etməyin batareyaya və ya cihazın özünə zərər verə biləcəyi barədə geniş yayılmış bir inanc var. Bir çox insan düşünür ki, tam dolu batareya həddindən artıq yüklənə bilər və ya telefonun uzun müddət prizdə qalması həddindən artıq qızmaya, hətta nadir hallarda yanğına səbəb ola bilər. Bu narahatlıqlar elektrik axınının bir bardaq suyu doldurmaq kimi təsəvvür edilməsindən və bəzi cihazların həddindən artıq qızması ilə bağlı hesabatlardan qaynaqlanır.
Avstraliyanın Central Queensland Universitetindən Ritesh Chugh bildirir ki, telefon batareyalarının tam şarj edilməsinin zərərli olması tamamilə uydurma bir mif deyil. Kaliforniya Universitetindən Kent Griffith isə telefon batareyalarının litium-ion texnologiyası ilə işlədiyini, şarj və boşalma prosesində litiumun katod və anod arasında hərəkət etdiyini izah edir. Heç bir batareya litiumu tam boşaltmadığı üçün 100% şarj litiumun tam tükənməsi demək deyil. Bu mif, köhnə nikel-kadmium və nikel-metal hidrid batareyalarda yaranan “yaddaş effekti”ndən qalıb. Müasir litium-ion batareyalar isə müntəzəm olaraq 20–80% aralığında saxlandıqda ən yaxşı performansı göstərir; məsələn, iPhone-lar da 80%-dən yuxarı şarjı gecikdirən sistem istifadə edir. Griffith öz telefonunu hər gecə 100% şarj etdiyini və bunun gün ərzində batareyanın daha uzun dayanmasını təmin etdiyini bildirir. Lakin hər iki mütəxəssis qızma və keyfiyyətsiz şarj cihazlarının risklərinə diqqət çəkir.
Telefonu şarj edərkən cihazın sərin qalması, yastığın altında qoyulmaması və ya birbaşa günəş işığına məruz buraxılmaması vacibdir. Etibarlı şarj cihazı istifadə etmək də kritikdir; çünki o, litiumun hərəkətinə və şarjın sürətinə təsir edir. Qüsurlu şarj cihazları təhlükəsizlik problemlərinə və batareyanın zədələnməsinə səbəb ola bilər.
Ara-sıra 100% şarj etmək təhlükəsiz hesab olunur, lakin davamlı olaraq həddindən artıq şarj batareyanın ömrünü qısaldır. Müasir telefonlar batareyanın ömrünü qorumaq üçün optimallaşdırılmış şarj funksiyaları təklif edir; rahat istifadə ilə həddindən artıq şarjdan qaçınmaq arasında balans saxlamaq ən yaxşı yanaşma kimi göstərilir.
